İstanbul’da nasıl çalışıyoruz?
İlk görüşmeyi ofisimizde, sizin iş yerinizde ya da çevrim içi yapabiliriz. Anadolu Yakası’ndaki müşterilerle genellikle Ataşehir’de, Avrupa Yakası’ndakilerle Fulya’da buluşuyoruz; köprü trafiğine göre hangisi kolaysa orayı seçiyoruz.
Kapsam netleştikten sonra ekran ekran yazılı teklif ve aşamalara bölünmüş bir takvim iletiyoruz. Geliştirme sürerken uygulamanın test sürümünü telefonunuza kuruyoruz; ilerlemeyi toplantı beklemeden kendiniz görüyorsunuz. Önemli aşamalarda, örneğin tasarım onayında ve yayın öncesinde, yüz yüze bir araya geliyoruz.
Ataşehir ve Fulya’da görüşme nasıl geçer?
Görüşmeyi telefonla, WhatsApp’tan ya da iletişim formundan gün ve saat belirleyerek ayarlıyoruz. Ataşehir ofisimiz Nidakule Ataşehir’de, Fulya ofisimiz İTO BTM’de, Polat Tower’da. Hangisinde buluşacağımızı sizin için hangisi daha kolaysa ona göre seçiyoruz; uygulamayı kullanacak çalışanları ya da işin yapıldığı yeri görmemiz gerekiyorsa sizin iş yerinize geliyoruz.
İlk görüşmede uygulamanın kimin için hangi işi yapacağını, olmazsa olmaz özellikleri ve ilk sürümde nelerin bekleyebileceğini konuşuyoruz. Teknik bilgi gerekmiyor; fikrinizi kendi cümlelerinizle anlatmanız yeterli. Yayındaki uygulamalarımızı telefonda açıp benzer akışların nasıl çalıştığını birlikte gösteriyoruz; görüşmenin sonunda teklif için hangi bilgilerin eksik olduğunu söylüyoruz.
Görüşmeye şunları getirirseniz kapsam daha hızlı netleşir:
- Örnek aldığınız ya da beğenmediğiniz uygulamaların adları
- Varsa kâğıda ya da sunuma çizdiğiniz ekran taslakları
- Uygulamanın bağlanacağı mevcut site, panel ya da yazılımın bilgileri
- Hedeflediğiniz yayın tarihi ve bütçe aralığı
- Uygulamayı şirket adına mı, kendi adınıza mı yayınlayacağınız
Süreç ve takvim: ilk görüşmeden mağaza yayınına
Takvimi tek bir gün sayısıyla değil, aşamalar ve tarihlerle veriyoruz. Süreyi ekran sayısı, kullanıcı rolleri, ödeme ve entegrasyonlar belirliyor; iki farklı uygulama için aynı süreyi söylemek doğru olmaz. Kapsam onaylandıktan sonra her aşamanın teslim tarihini ve o aşamada sizden beklenen onayı yazılı olarak paylaşıyoruz.
Tasarım aşamasında ekranları tıklanabilir bir prototip olarak hazırlıyoruz. Prototipi telefonunuzda gezip akışı onaylıyorsunuz; değişiklik yapmanın en ucuz olduğu yer burası, çünkü henüz kod yazılmadı. Tasarım onayını çoğunlukla ofiste, ekranları birlikte tek tek geçerek alıyoruz.
Geliştirmede uygulama, sunucu ve yönetim paneli birlikte ilerliyor. Çalışan sürümü test dağıtımıyla telefonunuza kuruyor, her teslimde neyin bittiğini ve sırada ne olduğunu yazılı olarak iletiyoruz. Yönetim panelinin ilk ekranları da bu aşamada açılıyor; içerik girişine yayından önce başlayabiliyorsunuz.
Takvimi en çok koddan bağımsız adımlar uzatıyor. Şirket adına Apple geliştirici hesabı açmak için D-U-N-S numarası gerekiyor; sanal POS ve SMS servisi başvuruları sağlayıcının incelemesinden geçiyor; Kasım 2023’ten sonra açılan bireysel Google Play hesaplarında uygulama, yayından önce 12 test kullanıcısıyla 14 gün kapalı testte kalmak zorunda. Bu başvuruları ilk hafta başlatıyor ve takvime ayrı satırlar olarak yazıyoruz.
Yayın aşamasında mağaza sayfası metinlerini, ekran görüntülerini ve gizlilik beyanlarını hazırlıyor, uygulamayı sizin hesabınızdan incelemeye gönderiyoruz. Apple ve Google’ın inceleme süresi bizim elimizde değil; ret gelirse nedenini düzeltip yeniden gönderiyoruz. Yayından sonra çökme kayıtlarını ve kullanıcı geri bildirimini birlikte izleyip ikinci sürümün listesini çıkarıyoruz.
Teklifte neler yazar?
Görüşmeden sonra gönderdiğimiz teklif tek satırlık bir “mobil uygulama” fiyatı değil; neyin yapılacağını ve neyin yapılmayacağını madde madde yazan bir kapsam belgesi. Kapsam değişmedikçe fiyat değişmez; geliştirme sırasında yeni bir istek gelirse önce kapsama ve fiyata etkisini yazılı olarak iletiyoruz, onayınız olmadan işe başlamıyoruz.
Teklifte şunlar yer alır:
- Ekran ekran kapsam listesi ve her ekranın ne yaptığı
- Kullanıcı türleri ve her birinin yetkileri
- Yönetim panelindeki ekranlar
- Ödeme, SMS, harita ya da mevcut yazılımınız gibi entegrasyonlar
- Mağaza yayın adımları ve uygulamanın kimin hesabından yayınlanacağı
- Aşamalara bölünmüş takvim ve her aşamanın bedeli
- Geliştirme bedelinin dışında kalan tahmini aylık giderler
- Yayın sonrası bakımın kapsamı ve bedeli
- Kaynak kodu, tasarım dosyaları ve erişimlerin teslimi
Yerel bir ekiple çalışmanın farkı
Mobil uygulama projesi tek seferlik bir iş değil; yayından sonra da hata düzeltme, işletim sistemi güncellemesi ve yeni özellik isteği gelir. Aynı şehirde, aynı saat diliminde ve aynı dilde çalışan bir ekiple bu süreç e-posta trafiğine dönmeden yürür.
Sanal POS, kargo, e-fatura ve SMS gibi Türkiye’ye özgü entegrasyonlarda sağlayıcıların başvuru süreçlerini biliyoruz; bu adımları takvime baştan yazıyoruz. İşi dışarıya vermiyoruz: tasarım, geliştirme ve yayını kendi ekibimiz yapıyor, muhatabınız baştan sona aynı kişiler oluyor.
İstanbul’daki ekibimizden çıkan uygulamalar
Yayındaki uygulamalarımızın hepsini İstanbul’daki ekibimiz geliştirdi; kullanıcıları ise yalnızca İstanbul’da değil. Barnerobe, Norveç’te anne ve çocuk ürünleri için ikinci el pazaryeri: ödeme, alıcı ürünü teslim alana kadar emanette tutuluyor, kargo uygulamanın içinden takip ediliyor ve itirazlar yönetim panelinden yürütülüyor. AutoFikir, vasıtadan emlaka ilan verilen, fotoğraflı ve videolu bir ilan pazaryeri; videolar sunucuda dönüştürülüyor, paylaşılan bağlantı uygulamayı doğrudan ilgili ilanda açıyor.
Kısmet Kapısı, evlilik amaçlı bir tanışma uygulaması: profil doğrulama rozetleri, 32 ölçütlü filtre ve fotoğrafın karşılıklı onayla açıldığı sohbet içeriyor. Tinnimizer, kulak çınlaması için her kulağa ayrı ayarlanan ses terapisi sunuyor ve 13 dilde kullanılıyor. Pedalog ise ebeveynleri çocuk gelişimi uzmanlarıyla buluşturuyor; uzman başvuruları yönetici onayından geçiyor. Hepsinde uygulamayı ve sunucu tarafını aynı ekip olarak geliştirdik.
Mobil uygulama firmaları arasında nasıl seçim yapılır?
İstanbul’daki mobil uygulama firmaları kabaca dört gruba ayrılıyor: bankalar ve büyük markalar için çalışan kurumsal entegratörler, tasarımı öne çıkan ürün stüdyoları, birkaç kişilik butik ekipler ve tek başına çalışan serbest geliştiriciler. Büyük firmanın asgari bütçesi küçük bir projeye, küçük ekibin kapasitesi banka ölçeğinde bir işe uymayabilir. Önce projenizin hangi gruba düştüğüne karar verin; firma türlerini ve isim listesini mobil uygulama firmaları rehberimizde topladık.
Mobil uygulama yapan firmalar arasında en sağlam ölçüt yayındaki uygulamadır. Firmanın mağazadaki bir uygulamasını telefonunuza indirip kendiniz kullanın ve son güncelleme tarihine bakın; sunum dosyası değil, çalışan ve güncellenen ürün ölçüttür.
Bir mobil uygulama ajansıyla anlaşmadan önce şunları yazılı olarak isteyin:
- Teklifin kapsadığı ekranlar, yönetim paneli ve sunucu
- Kaynak kodunun ve mağaza hesaplarının kimin adına olacağı
- İşi firmanın kendi ekibinin mi, dışarıdan birinin mi yapacağı
- Yayından sonra hata düzeltme süresi ve bakımın bedeli
- Ödemenin hangi teslimlere bağlı olduğu








